عربی یازدهم تجربی

فعل امر شش صیغه مخاطب مضارع ساخته می شود.اول حرف (ت)را حذف می نماییم و آخر فعل را مجزوم می کنیم یعنی از افعال مضارع یه نون (در حرف آخر)ختم می شود که برای مجزوم کردن فعل امر باید آن را حذف کنیم.

نکته مهم:در ضیغه دوازدهم(جمع مونث مخاطب)نونی که ما قبلش ساکن است،نون حذف نمی شود.

در صورت حذف نون،این فعل مانند صیغه اول امر می شود که خطا می باشد و آن نون را حذف نمی کنیم.

ساخت فعل امر

1-مجزوم کردن فعل مضارع:با ساکن کردن حرف آخر فعل مضارع وقتی که آخر فعل«ن»نداشته باشد یا با حذف نون از آخر فعل مضارع.(به جز نون جمع مونث که نون آن ضمیر متصل است)

2-حذف حرف مضارع(ت) از اول فعل مضارع

3-بعد از حرف مضارعه ی (ت) اگر ابتدا به ساکن بود همزه ای به اول آن اضافه کرده و اگر ابتدا به ساکن نبود همزه نیاز نیست.(بنابراین به جای ت همزه می آید)

4-حرکت همزه بستگی به حرکت عین الفعل(دومین حرف اصلی)دارد هرگاه حرکت دومین حرف اصلی (عین الفعل) کسره یا فتح باشد همزه امر کسری می گیرد ولی اگر ضمه داشته باشد همزه امر مضموم خواهد بود.

فعل نهی

فعل نهی فعلی است که فاعل را از انجام کار باز می دارد یعنی فعل نهی انجام ندادن کاری را از فاعل می خواهد فعل نهی به معنای امر منفی می باشد.مانند: لا تَذهَب (نرو)

طریقه ی ساختن فعل نهی:فعل نهی از فعل مضارع ساخته می شود بدین ترتیب:

قدم اول:لا (لای نهی)را به اول فعل مضارع می افزاببم.

قدم دوم:آخر آن را مجزوم می کنیم یعنی آخرش را ساکن کرده و در صیغه هایی که دارای نون است نون های آن را حذف می کنیم به جز نون جمع مونث.

مانند:   تَذهَب=می روی       لا تَذهَب=نرو

نکات

1-در صیغه جمع مذکر بعد از حذف کردن حرف نون به جای آن الف زائدی می افزاییم.مانند:تَخرُجُونَ=لا تَخرَجو

2-فرق بین لای نهی و لای نفی:لای نفی آخر فعل مضارع را تغییر نمی دهد ولی لای نهی آخر فعل مضارع را ساکن می کند یا نون آن را حذف می کند به جز نون جمع مونث

3-شباهت بین لای نهی و لای نفی:هر دو فعل را مضارع منفی می کنند.

مانند:  لا تَذهَب=نمی روی      لا تَذهَب=نرو